Verslag van SUPPORT avond 12 maart 2026 over: hoe goed om te gaan met amv-jongeren, ook bij problemen?

Het doel van Schoorl AMV Support is om te laten zien dat er draagvlak is voor het opvangen van alleenstaande jonge vluchtelingen in Schoorl. En om zelf als bewoners een goede verstandhouding op te bouwen met de jongeren, als ze hier eenmaal zijn gearriveerd. Hoe meer contact, hoe meer wederzijds begrip en vertrouwen en hoe minder risico op ontsporing.

Zo’n risico bestaat. In de media staan soms berichten over jongeren die in de problemen komen, het psychologisch moeilijk hebben of zelfs in de criminaliteit verzeild raken. Dat brengt sommige buurtbewoners aan het twijfelen: is het wel zo makkelijk om goede buren van amv’ers te worden. Daarom werd op 12 maart 2026 een informatie en discussie-avond georganiseerd in Klein Zwitserland over de vraag: hoe kunnen wij (inwoners, samen met Coa-medewerkers, gemeente en instelllingen) problemen voorkómen of helpen oplossen?

Het eerste deel van de avond bestond uit drie inleidingen van mensen die bereid waren om
hun kennis en ervaring op dit terrein met ons te delen. Na de pauze was er nog een uur
gelegenheid voor vragen en discussie. Er waren 60 buurtbewoners aanwezig.

Een hecht team rond elke jongere

De eerste sprekers waren twee medewerkers van het Coa. Romy de Jongh, medewerker
ondersteuning op Coa locaties met 100 Amv jongens in Amsterdam. En Victor
Scholte, gedragsdeskundige op Coa locaties in Den Helder, waar in totaal ook 100 amv’ers
(merendeels jongens) verblijven. Beiden werken al 6 jaar bij het Coa en hebben ervaring met
jongeren met zorgelijk gedrag. ‘Uitdagende casussen’ noemde Romy dat.

Romy vertelde hoe belangrijk dagelijkse begeleiding is om structuur in het leven van de
jongeren aan te brengen. ’s Ochtends op tijd opstaan en naar school. ’s Middags na school
even chillen, boodschappen doen, koken, misschien een balletje trappen of zo. En ’s avonds is
het nog even gezellig kletsen of een spelletje doen. In de nachtdienst bewaken de Coa-
medewerkers de rust, en zijn ze er voor jongeren die niet kunnen slapen of nachtmerries
hebben. Sommige jongeren hebben moeite om ’s ochtends op tijd naar school te gaan; hebben
daar geen ervaring mee. Als het niet lukt ze daartoe te motiveren, bestaat er voor hen ook een
laagdrempelige ‘Coa school’. Voor enkelen is speciaal maatwerk nodig. ‘We proberen voor
elke jongere een geschikte oplosssing te vinden’, aldus Romy.

Elke jongere heeft een mentor (één van de Coa-medewerkers). Met hem / haar is eens in de
zes weken een competentie-gesprek: wat gaat goed en wat wil of moet je nog (beter) leren?
Omdat de jongeren minderjarig zijn, heeft ieder ook een wettelijk vertegenwoordiger: de
voogd. Samen vormen dagelijkse begeleiders, mentor en voogd een hecht team rond elke
jongere. Zij hebben ook regelmatig direct contact met de school.

Als het toch anders loopt

Regelmatig zijn er trainingen over bepaalde onderwerpen. Toen Syrische jongeren in
Amsterdam erg lang in onzekerheid verkeerden en de emoties hoog opliepen, kregen zij een
‘emotie-regulatie training’. Het belangrijkste: ze leerden om erover te praten. Verder geeft de
GGD voorlichting over hygiëne en seksualiteit. Er zijn trainingen over hoe te reageren op
discriminatie, fiets- en verkeersles, en gesprekken over het gebruik van social media.

In elk Coa team zijn bepaalde collega’s belast met a) veiligheid (incl. contact met de
wijkagent), b) instellingen of bedrijven waar de jongeren werken, vrijwilligerswerk doen of
bijvoorbeeld sporten en c) contact met de buurt en vrijwilligers. Veel medewerkers volgen een
training over groepsdynamica en hoe om te gaan met agressiviteit.

Victor is gedragswetenschapper. Alle Coa-medewerkers op de locatie kunnen bij hem terecht
voor ondersteuning. Van bewoners met zorgelijk gedrag probeert hij de achtergrond te leren
kennen. Wat heeft iemand meegemaakt? Wat is er gebeurd? Daar houdt hij een dossier van
bij. Zo probeert hij dat gedrag beter te begrijpen.

‘Als het toch anders loopt’, zo stond op één van de Power Point sheets van Victor. Wat dan?
Victor:’Dan aan de slag met de samenwerkingspartners rond die jongere! Wat kunnen we
gaan inzetten? Wat kan de school, de voogd, de huisarts (op Coa locatie), de GGZ, de
jeugdzorg of de politie doen? Er komt overleg tot stand en een plan van aanpak. Daarbij moet
je wel bedenken dat de taak van het Coa is: opvang, dagelijkse begeleiding en zorgen voor
een veilige omgeving. ‘Wij zijn geen trauma-specialisten’ aldus Victor, ‘maar we verwijzen
jongeren met een trauma wel door naar een specialist.’ Evenmin heeft het Coa
opsporingsbevoegdheid als een bewoner juridisch over de schreef gaat. ‘Maar we schakelen
bij crimineel gedrag wel de politie in. Of later: de reclassering’.

Ga het gesprek aan

Het beste is natuurlijk om te voorkómen dat het ‘toch anders loopt’. Hoe doe je dat? Victor:
‘Zodra je merkt dat het minder goed met een jongere gaat, als hij of zij bijvoorbeeld steeds
cynischer wordt en zich negatiever gaat opstellen, dan gaan wij het gesprek aan.’ Dat is
volgens Victor het allerbelangrijkste: ‘Praten. Vraag hoe het met hem gaat, wat er aan de hand
is. Zorg dat hij zich kan uiten. En denk met hem mee over manieren om zich beter te gaan
voelen en gedragen.’

Praten is belangrijk om sombere jongeren uit hun isolement te halen. Daarbij kunnen ook
buurtbewoners een belangrijke rol spelen. Een heel eenvoudig voorbeeld: spreek een jongere
aan als je hem tegenkomt, ook al is het maar even. Maak samen een wandeling door het dorp.
Ga samen sporten of muziek maken. Leer ze hoe je een band plakt. Meld je als vrijwillliger
(bijv als taalmaatje) bij het Coa. Maar je mag ook gerust een jongere – als je hem hebt leren
kennen – bij je thuis uitnodigen; het Coa is immers geen gesloten instelling. Ook heel fijn is:
biedt vrijwilligerswerk aan bijvoorbeeld in een bejaardenhuis, of zelfs een bijbaantje in de
supermarkt. Tenslotte: signaleer je een probleem? Geef het door aan de locatie.

Gewoon jongeren met een onderbroken ontwikkeling

Maria Verkade is projectleider bij Samah, een organisatie voor en door amv-jongeren, die al
meer dan 20 jaar bestaat. Jonge vluchtelingen kunnen met al hun vragen, problemen en
ambities terecht bij de heldpdesk van Samah. Daarnaast organiseerde Samah -tig projecten
voor en door Amv’ers in het land. Wat kunnen we doen om de situatie voor jou beter te
maken? Als er veel vragen naar eenzelfde onderwerp komen, dan maken ze daar gericht
materiaal voor. ‘Ik heb stress.’ Of: ‘Hoe moet je je gedragen in de disco?’ Of: ‘Ik word
onderschat op school.’ Dat materiaal komt ook op de website. En Samah zoekt die jongeren
op en gaat met ze in gesprek. https://samah.nl/

Maria kwam samen met drie ex-Amv’ers, die een paar jaar geleden in de Amv-opvang zaten
en nu gesetteld zijn in Nederland. Abraham, Fithawi en Simav volgen nu een opleiding en
werken darnaast in deeltijd als ervaringsdeskundigen bij Samah. Simav kwam 6 jaar geleden
naar Nederland en vertelt dat ze nu Amv locaties bezoekt om met jongeren te praten.’In het
begin hebben ze veel energie en een hoge motivatie. Maar alles duurt zo lang. En er is zoveel
onzekerheid over de toekomst. Dan gaat de motivatie omlaag. En de frustratie omhoog. Zo
kan probleemgedrag ontstaan.’

Maria: ‘Dit zijn jongeren met een onderbroken ontwikkeling. Ze komen in een nieuw land,
veel is onbekend. Ze moeten van alles nieuw leren. En het zijn ook gewoon pubers, die nog
niet geleerd hebben met frustraties om te gaan.’ Toch hebben ze vaak een
bewonderenswaardige veerkracht. ‘Ze willen ontzettend graag contact met Nederlanders.
Gewoon even een praatje maken op straat is al enorm belangrijk. Het gevoel dat je hier
welkom bent.’ Samah kan ook een actie met welkomstkaartjes (helpen) organiseren als er
nieuwe jongeren op een locatie komen. ‘Dat geeft hun echt een goed gevoel.’

Ook Fithawi is met Maria meegekomen. Hij kwam 3 jaar geleden in Ter Apel, ging naar Amv
locatie Den Helder, kwam in contact met Samah. ‘Ik wilde alles vragen’, vertelt hij. ‘Hoe ga
je leven hier? Ja echt moeilijke vragen!’ Hij is hard bezig de taal te leren. Hij houdt van
sporten en van taal. ‘Dan kan je veel praten. Dat is belangrijk voor mij.’

Praten is zo belangrijk

Praten is zo belangrijk, bevestigt Maria. Probeer als buurtbewoner af en toe een praatje te
maken. Misschien zelfs iemand te leren kennen. Maar de Amv’ers willen natuurlijk ook heel
graag contact met Nederlandse jongeren. Door samen te sporten, te bowlen of een disco
avond.

Maikel Groet sluit hier naadloos op aan. Hij is jongerenwerker bij de gemeente Bergen. In de
drie dorpen van de gemeente zijn jongerencentra, waar op vaste tijden een inloop is. ‘Als je
een vraag hebt, of als je ondersteuning nodig hebt bijvoorbeeld bij het zoeken van een baantje, dan gaan we met je in gesprek’, vertelt Maikel. ‘Als je zelf wil, dan kan er heel veel.’
Iedereen is welkom, ook nieuwkomers. ‘Welk kleurtje je hebt maakt ons niks uit.’
https://jongerenwerkbuch.nl/jongerenwerk/bergen/

Maikel kwam ook samen met twee jongeren. Rowan kwam in 2015 uit Syrië, studeert nu
bedrijfskunde en is samen met Maikel vrijwilliger bij de brandweer in Bergen. Hij heeft
destijds veel gehad aan de jeugdcentra: ‘Daar kan je praten met andere jongeren, sparren met
allerlei mensen over wat je dwars zit of wat je wilt weten.’ Hij is nog steeds bevriend met
Maikel.’Die kan veel context bieden en informatie geven.’

Albert kwam drie jaar geleden uit Oekraïne. Hij was toen 17, alleen. Wist niet goed waar hij
het zoeken moest. Tot hij contact kreeg met het jongerencentrum. ‘Daar kon ik met mensen
praten. Dan ben je niet meer alleen.’ Nu is hij daar stagiair. Maikel: ‘Wij hebben speciaal
aandacht voor jongeren die op het randje lopen. Dat kunnen evengoed Nederlandse of niet
Nederlandse jongeren zijn. Wat we dan doen? In gesprek gaan! Naast de jongere gaan staan,
hem proberen te begrijpen en informatie geven wat de mogelijkheden zijn.’ Bovendien zoekt
het jeugdcentrum indien nodig of zinvol contact met de school of met de politie. Want ja, in
de mannelijke leeftijdsgroep van 16 tot 28 jaar komt meer dan gemiddeld criminaliteit voor.
Maikel: ‘Dat is in de hele samenleving zo.’

Radicalisering?

Na de pauze was er gelegenheid voor vragen en discussie. Wat als moslims radicaliseren, is de
eerste vraag. Maria reageert dat de meeste jongeren juist zijn gevlucht uit Islamitische landen.
Ze willen meer vrijheid. Dat is dus zeker geen bedreiging voor onze samenleving. Wat wel
voor zorgelijk gedrag kan zorgen, is de frustratie die ze oplopen door lange procedures,
onzekerheid en weinig kansen om aan de slag te gaan.

Kinderpsycholoog Hilke Linnartz sluit daarbij aan. De belangrijkste reden voor radicalisering
is volgens haar: sociaal isolement. ‘Als niemand jou ziet of hoort, voel je je buitengesloten.
En kan je uit wanhoop domme dingen gaan doen.’ De beste bescherming daartegen is volgens
haar: een rijk sociaal leven.

Haring trauma

Een volgende vraag: wat kunnen wij als buurtgenoten doen? Maria antwoordt dat het erom
gaat dat je laat zien dat de jongeren er mogen zijn en mee mogen doen. ‘En wat je dan precies
met ze kan doen, vraag dat aan de jongeren zelf! Misschien een beetje een flauw antwoord,
maar ik meen het serieus.’

Victor vertelt dat je als buurtbewoner natuurlijk niet zomaar binnen kan lopen op een Coa-
locatie. Maar wel als je je aanmeldt als vrijwilliger. Bovendien mag je best een jongere bij je
thuis uitnodigen. ‘We zijn geen gesloten instelling’. Op een vraag aan de Amv’ers, wat ze
hebben gemist toen ze in de opvang zaten, antwoordt Albert: ‘dat ik een keer werd
uitgenodigd om bij Nederlanders stamppot te komen eten.’ Zijn docent had hem wel een keer
haring laten proeven. ‘Maar daar heb ik een jarenlang haring-trauma van opgelopen.’

Speciale gewone jongeren

Hoe kan er in Schoorl en Bergen meer contact ontstaan tussen jongeren onderling? Romy
geeft voorbeelden. In Duivendrecht is een filmavond voor jongeren inclusief Amv’ers
georganiseeerd. In Bodegraven hangt op de Amv-locatie een prikbord met allerlei aktiviteiten
waar ze aan mee kunnen doen. In Den Helder wordt ’s zomers samen bollen gepeld en bestaat
een maatjesproject. Maikel vertelt ook over een maatjesproject: Bergense jongeren nemen een
nieuwkomer mee op stap. En in de jongerencentra zijn die nieuwkomers net zo welkom als
onze Schoorlse of Bergense jeugd. https://jongerenwerkbuch.nl/jongerencentra/

Uit de zaal komt een hartstochtelijk pleidooi van een lerares: ‘Het zijn gewoon jongeren, net
als onze pubers! Die zitten ook dikwijls niet lekker in hun vel, en hebben ook vaak een lage
frustratie-tolerantie.’ In de kern klopt dat, maar dit zijn wel speciale gewone jongeren, met
een onderbroken ontwikkeling, zonder steun van ouders, die veel moeten doorstaan en veel
moeten leren. En die onze steun kunnen gebruiken, ook al is het maar een gesprek waarin je
duidelijk maakt dat ze hier welkom zijn.

Maria tenslotte aan de buurtbewoners in de zaal: ‘Neem het initiatief! Spreek ze aan. Nodig ze
uit. Wees niet verbaasd als iemand niet komt opdagen. Want ze durven vaak niet, zijn bang dat
ze niet goed genoeg zijn. Dus hou vol! Ook al moet je ze 10 keer uitnodigen.’